Literatura fantastyczna od wielu lat cieszy się niesłabnącą popularnością. Choć przez wiele osób kojarzona jest przede wszystkim z twórczością ostatnich kilkunastu dekad, swoimi korzeniami sięga znacznie głębiej i towarzyszy ludzkości praktycznie od zarania dziejów. Czym się charakteryzuje i dlaczego wciąż zyskuje na popularności? Przekonajmy się.
Krótka historia fantastyki

Historycy literatury wskazują na niejednorodną genezę gatunku fantasy. Wśród licznych źródeł jej pochodzenia wymieniają jednak w pierwszej kolejności eposy oraz baśnie ludowe, a także mitologie różnych kręgów kulturowych.
Nie sposób nie dostrzec u źródeł literatury fantastycznej motywów i elementów doskonale znanych z Eposu o Gilgameszu, Iliady i Odysei, legend arturiańskich czy baśni Tysiąca i jednej nocy. Jeśli zaś chodzi o mitologię, to z pewnością na kształt omawianego gatunku miały wpływ grecka, rzymska czy nordycka.
Odskocznia od codzienności

Co jednak decyduje o tak dużej popularności fantastycznych opowieści? To samo, co zadecydowało o sukcesie antycznego teatru czy obwoźnych trup aktorskich w średniowieczu – potrzeba ucieczki od rzeczywistości.
Ucieczki od rzeczywistości, która często jest trudna, stresująca, zbyt monotonna lub chaotyczna; rzeczywistości, która potrafi przytłoczyć i odebrać entuzjazm. Przeniesienie się do fantastycznego świata pełnego przygód i zjawisk nadprzyrodzonych to wspaniała okazja, by zająć czymś myśli i znaleźć się na chwilę w innym świecie.
Literatura fantastyczna to jednak nie tylko sposób na odciągnięcie myśli. To również metoda radzenia sobie z wyzwaniami życia codziennego. Bardzo często porusza takie tematy jak miłość, przyjaźń czy walka dobra ze złem, a sposoby, w jaki bohaterowie powieści radzą sobie ze swoimi problemami, mogą stać się dla nas inspiracją czy motywacją.
Varietas delectat

Jednego ze źródeł popularności literatury fantasy należy upatrywać w jej różnorodności. Jednym z bardziej popularnych gatunków jest z pewnością high fantasy, w którym to mamy do czynienia z pełni fikcyjnym światem, w którym ścierają się ze sobą pewne frakcje (najczęściej rasy), a magia i fantastyczne stworzenia są integralnymi częściami fabuły.
Zupełnie odmiennie wygląda to w przypadku low fantasy, w którym to świat rzeczywisty miesza się z elementami nadprzyrodzonymi. Można wspomnieć również o urban fantasy, którego akcja osadzona jest w miastach i metropoliach czy dark fantasy, kojarzonym głównie z twórczością Lovecrafta.
Teoretycy literatury wymieniają również takie podgatunki jak heroic fantasy, dark fantasy czy portal fantasy. Często podgatunki te przeplatają się i w jednym utworze możemy znaleźć cechy charakterystyczne dla kilku z nich. Dzięki temu twórcy fantasy mają wręcz nieograniczone pole do popisu, co niezwykle cieszy ich fanów.
Szczypta magii, odrobina nadziei

Każdy z nas potrzebuje w swoim życiu odrobiny magii. Kto choć raz nie marzył o posiadaniu czarodziejskiej różdżki czy przejażdżce na smoku? To właśnie dzięki powieściom fantastycznym możemy przeżywać magiczne przygody w naszej wyobraźni wraz z bohaterami ulubionych powieści.
Ponadto w większości powieści fantastycznych bohaterom udaje się przezwyciężyć wszelkie przeciwności, a dobro triumfuje nad złem, co daje nam nadzieję, że wszelkie trudności, z którymi sami się mierzymy, również zostaną pokonane. Literatura fantastyczna z pewnością daje swoim odbiorcom nadzieję, której tak wielu z nas potrzebuje na co dzień.
Starzy znajomi

Cechą charakterystyczną literatury fantastycznej jest również to, że twórcy często decydują się na osadzenie w stworzonym przez siebie świecie więcej niż jednej powieści lub nawet więcej niż jednej serii powieści. Dzięki temu, jako czytelnicy, możemy powracać do lubianych przez nas światów niemalże bez końca.
Często powstają zarówno sequele, jak i prequele, a my możemy zagłębić się w genezę danego świata, poznać lepiej jego historię, motywacje postaci związane z ich dzieciństwem i dorastaniem, a także dowiedzieć się, jak potoczyła się ich przyszłość.

Zobacz też: